Ay Ay Bebek Gelişimi Etiketi için Arşivler

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 12. Ay Bebek Gelişimi

    - Şubat 13th, 2010

    bebek-bakimi-12-aylikHastaneden onu eve getirdiğiniz günü hatırlıyormusunuz?.Eli,yüzü,parmakları minicik, konuşamayan,yürüyemeyen,derdini size anlatamayan çaresiz bir bebekti.Şimdi ise bitmek tükenmeyen enerjisini gördükçe,hastaneden eve getirdiğiniz o günkü ufacık bebek olduğuna inanamayacaksınız.
    Artık kendini değişik bir insan olarak görüyor,ihtiyaçlarını ve isteklerini kesin  bir şekilde biliyordur.

    Hemen hemen beş bebekten dördü bu ayda yürümeye başlar,bu bir genellemedir.Bebeğiniz hala daha desteksiz ayakta durup yürüyemiyorsa korkmayın,çünkü bu da normal bir gelişimdir.

    İlk adımlarını atarken muhakkak düşecektir;Düştüğü zamanlar ona sarılırsanız,hiçbir şey olmadığını ona güzellikle anlatırsanız tekrar yürümek için cesaretlenicektir.Her düşmenin ardından canının yanmasından çok başarısız olduğu için ağlar,yanına koşup endişendiğinizi ona belli etmeyin,böyle yaparsanız hem düştüğü için üzülecek hemde cesareti kırılmış olucaktır.

    Yürümeye başlasalar bile emeklemeye devam edeceklerdir,hemen endişeye kapılmayın. Emekleyerek, istedikleri yere ulaşmaları daha kolay olduğu için bu yolu tercih ederler.
    Zamanla daha rahat yürümesini öğrenebilecek,dümdüz nasıl yürüyebileceğini,köşeleri nasıl döneceğini keşfedecektir.Bebeklerin çoğu heryere tırmanmak ister,bu da tabi ki düşme riskini artırır.Tırmanmayı seven bir bebeğiniz varsa, karyolasının bir tarafını biraz aşağı indirebilirsiniz,düştüğü zaman canını acımasını az da olsa hafifletmiş olursunuz, gene de gözünüzü kesinlik ondan ayırmayın.

    Her ne kadar kaşık ve çatalı çok iyi kullanamasa da kendi kendine yemek yiyebilecektir. Elleriyle yemek yemek istiyorsa bırakın elleriyle yesin,ortalığı dağıtıyorsa bırakın dağıtsın, sizin bu zamanda oldukça hoşgörülü olmanız gerekiyor.

    Bebeğiniz artık hareketlendiğinden, kilo alması da yavaşlamıştır.Gündüzleri bir kere yemek yiyip,birkaç şey atıştırıp,diğer sunmuş olduğunuz yemekleri istemeyebilir.Siz az yediğini düşünürsünüz çünkü hareketli olduğundan sindirim sistemide yemekleri eskisinden daha hızlı sindirir.Artık bu dönemde yemek bile ayırt edicektir,mesela muzu daha önceleri çok severek yiyorsa artık onu red edip elma yemek isteyebilir,bu çok normaldir.

    Bu dönemdeki bebeklerin  dinlenmeye,ve uykuya ihtiyaçları vardır.Gündüzleri bir kere olsun uyutun.Uyku için en iyi zaman genellikle öğle yemeğinden sonradır,bunu siz kendinizde belirleyebilirsiniz.
    Bu ayda bebeğiniz,günlük yapması gereken şeyleri ona söylediğiniz zaman anlayacaktır.Ayın sonunda ise iki üç kelimeyi rahat bir şekilde söyleyebilecektir.
    Hala daha anlama ve öğrenme çabası içindedir.Eline aldığı herşeyi kurcalar,sallar,atar,bir yerlere ulaşmak için uzanır vb…Kucağınıza alıp ışığı açıp kapattırmanız en sevdiği oyunlardan birisidir.Hareket eden herşey onun ilgisini çeker ve artık nesneleri parçalara ayırmaktan değil, bir araya getirmekten zevk alır.

    Dikkat etmeniz gereken bir önemli konuda;Oyuncak satın alırken, oyuncak kutularının üzerindeki yaş sınırlamalarıdır.Bu oyuncaklar bebeğinizin zekasını geliştirsede bu sınırlamalar onların güvenliği nedeniyle konulmuştur. Eğer kutudaki yaş sınırı 3 yaş üzerini gösteriyorsa, bunun sebebi bu oyuncakların küçük parçalardan oluşması ve daha alt yaş grubunun bu oyuncakları ağızlarına sokabilecek olmasındandır.

    Bebeğinizin ruh halinide anlayamazsınız, bir an çok anlayışlıyken hemen sonrasında huysuzlaşabilir ve söylediklerinizi dinlemeyebilirler.Çevrenisinde onunla oyun oynayacak birileri varsa dediğinizi yaptırmak biraz daha kolay olucaktır.Yaşıtlarıyla birlikte olup,oyun oynamak onun çok hoşuna gidecektir,ama genelliklede büyüklerle oynamayı tercih ederler.
    Oyuncak hayvanlar en sevdiği oyuncaklardır ve bir iki oyuncağına daha çok bağlanırlar. Bu oyuncakları yatarken bile yanlarından ayırmazlar.

    Bu aylarda ayrılma korkusu da başlamıştır.Tanımadığı insanları yadırgıycaktır.Bir yere gittiğinizde onun sürekli yakınlarında olun,gittiği yerlerde de keşife çıkacağından sizi görmesi ona güven verecektir,korkusunu da bu sayede üzerinden atacaktır.

    Mizah anlayışı da  iyice gelişmiştir.Mesela yaptığı bir şeye güldüğünüzü gördüğünde bunu sürekli yapmak isteyecektir.
    Bu ay bebeğiniz  farklı ruh halleri içinde olacaktır,bu tamamen sizin ruh halinize de bağlıdır,siz sinirliyseniz oda muhtemelen sinirlenecektir,Sinirli olduğu zamanlarda onu kısa bir süre odanısa bırakın ve sinirinizin geçmesini bekleyin,bu sayede bebeğinizde sinirli bir ruh haline girmeyecektir.

    Disiplin verirken ölçülü olmanın önemini daha önce belirtmiştik.Gün geçtikçe büyüdüğünden, çevresindeki her şeyin ölçülü olmadığını anlayacaktır.Sürekli bebeğinizin arkasında dolanmayın,böyle yaparsanız sizi dikkate bile almayacaktır,sadece tehlike teşkil eden durumlarda bunu uygulamalısınız .Kurallar nekadar az olursa, bunları uygulaması da o kadar kolay olur.

    Evet bebeğiniz yakında bir yaşına giricek.Bu yaşgünü onun ,bebekliğin bitişi sayılsa da, bebekçe davranışlarının bitmiş olduğunu anlamına gelmez.Sadece bebekliğin vermiş olduğu çaresiz ve zavallık dönemi geride kalmış,olgunlaşma dönemine girmiştir. Ve sizin “çok özel” bebeğiniz, “çok özel” bir çocuk olma yolunda hızla ilerlemektedir.

    12.AY DÖNÜM NOKTALARI – SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL

    • Size,babasına yakın çevresine,yani sevdiği tüm insanlara şefkat ve ilgi gösterir.
    • Uyumamak için direnir.
    • Ruh hali sürekli farklıdır.
    • Ayrılma korkusu başlamıştır.
    • Anne ve babasından,çok fazla yardım bekler.
    • Sevmediği yemekleri yemez veya sizin ona yemek yedirmenizi istemez.
    • Mizah anlayışı gelişmiştir.
    • Sürekli bir hareket içersindedir.(Kalkma,oturma,yürüme ve dolaşma vs..).
    • Kimse tutmadan bir iki adım atar.Yürütece dayanarak yürür.
    • Karyolasına tırmanır
    • Merdivenlere rahatlıkla çıkar.
    • Ayaktayken kolayca oturabilir.
    • Çömelirken ellerini kullanarak ayağa kalkar.
    • Oyuncaklarının nasıl kullanıldığını öğrenir.(telefon,araba gibi)
    • Daha çok bir elini kullanır.
    • Kolunun altına oyuncaklarını koyabilir,ve eliylede bir oyuncağı tutar.
    • Kendisine söylenilen pek çok şeyi anlar.
    • İki yada üç kelime  söyleyebilir.(Anne,baba,dede gibi)
    • Dergi ve kitaplardaki hayvanları tanır.
    • Kaybolan bir nesneyi,rahatlıkla bulur.
    • Olayları eskisinden daha uzun süre hatırlar.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 11. Ay Bebek Gelişimi

    - Şubat 11th, 2010

    11-ay-bebek-gelisimi11 aylık olan bebeğiniz ayakta artık kolaylıkla durabilir ve siz yardım etsenizde bu yardımı  kesinlikle kabul etmez.Ayakta dururken eğilip,düşmeden artık oturabilir,hatta eğilip iki bacağının arasından bile bakar. Etrafını farklı açılardan görmek onu heyecanlandırır.
    Artık sehpa kenarlarına tutunarak rahatlıkla yürür.Bu her bebekte değişebilen bir durumdur,sizin bebeğiniz bunu erken yada geç becerebilir.Ellerinide artık mobilyaların kenarına dayanarak yürürken bırakıcak,hatta parmaklarının üzerinde bile yürümeyi deniyecektir.Yere düşen bir oyuncağınıda tüm desteğini ellerine vererek almaya çalışıcaktır.

    Ayakkabı giymeye hazırdır fakat siz genede ayak kaslarının güçlenmesi için evde onu çorapla gezdirin.Ayakkabıları yumuşak ve esnek olmalıdır.Bazı anneler bebeğinin kalın ve sert tabanlı ayakkabı giymesi gerektiğini düşünür, ancak bu yanlış bir düşüncedir. Sert ve kalın tabanlı ayakkabılar ayağının burkulmasına neden olabilir.

    En çok ilgisini çeken yerler ise merdivenlerdir.Merdivenden yukarı rahatlıkla çıkarlar fakat inmeyi beceremediklerinden korkarak ağlamaya başlarlar.Yaklaşık bir ay sonra merdivenden inmeyi becerebilirler.Ne olursa olsun onu sürekli gözetim altında tutun.

    Bunları denerken sürekli düşecektir.Fazla da büyük tepki vermeyin, tepki vermezseniz eğer çok canı acımadığı sürece o da tepki vermiycektir,böyle durumlarda ona sarılın ve gülün, onu da güldürmeye çalışın.Yalnız sizi güldürmek için de tekrar düşebilir, bunu yapmıyacağından emin olun.

    Uyku düzeni bu ay değişebilir.Gündüzleri az uyuyup geceleri daha fazla uyuyabilirler. Ya da  iki uykuyu birleştirip bir kez, uzun süreli uykuya yatarlar,böyle oluncada bebek gündüzleri uykusuz kalacağından akşama doğru huysuzlaşır.En iyi çözüm,öğle yemeğini erken verip, hemen yemek sonrasında uyumasını sağlamaktır.

    Gece yatmadan önce ılık bir banyo yaptırırsanız bebeğiniz hem rahatlıyacak hemede uykuya çabuk dalacaktır, her gün yıkamaya başlamak için  de iyi bir dönemdesiniz; çünkü gün boyunca sürekli yerde dolaşırlar,yemek yerken üstlerini başlarını kirletirler.

    Onbirinci ayda bebeğinz fiziksel olarak gelişirken,birçok alanda da gelişim gösterir. Mesela, mutfaktan koku geliyorsa,yemeğinin hazırlanmakta olduğunu anlar.Yemeğinin gelmesi için sabırsızlanır,fakat beklemeyide bu sayede öğrenir.

    Bebeğiniz bazı zamanlar ona söylediğiniz şeyleri duymazlar, bu sizi endişelendirmesin, böyle zamanlarda yaptığı işle o kadar meşguldur ki size cevap vermek istemez.Duyma ile ilgili endişeleriniz varsa çocuk doktorunuza danışın.

    Bebeğiniz bir yaşında bile çok az kelime söyleyebilir,bu zekasının geri olduğu anlamına gelmez,aslında kelime hazineleri kuvvetlidir,nesnelerin ne anlama geldiğini bilirler,isterlerse basit talimatlara bile uyarlar.Eğer Şimdiye kadar yapmadıysanız,”lütfen” ve “teşekkür ederim”gibi kelimeleri eklemek için uygun  bir zamandır.Konuşmaya başladığında, bu kelimeler doğrudan konuşmasına yansıyacaktır.

    Konuşmalarında ki kusurlarından dolayı dil gelişimini bozduğu düşünülür fakat bu gereksiz bir endişedir.Şu an için hepsi bebek tarzı konuşurlar,bu da dil gelişimini etkilemez.
    Bebeğiniz artık düzgün bir şekilde nesneleri kavrar ve parmaklarını kullanmada ustalaşmıştır,örneğin bir muz parçasını rahatlıkla tabaktan alabilir.

    Bebeğiniz artık nesnelerin şeklini ve boyutunu da inceler;mesela,plastik bir kap ile cam kabın arasındaki farkı anlamaya çalışır. Küçük bir kabın büyüğün içine gireceğini artık bilir.
    Ona kitaplar okumanız,resimler göstermeniz etrafı tanımasını sağlıycaktır,kesinlikle harf ve kelime öğretmeye çalışmayın.Kitabın içindeki resimlere bakmayı oyun haline getirin.
    Oyuncağını saklayıp onu bulmasını isteyin,çünkü bu oyuna bayılır.Saklanan oyuncağını arar ve eninde sonunda onu bulur.

    Sizinle ve babasıyla olan ilişkisi farklıdır ama onun için ikinizde çok değerlisinizdir,farklı bir görünüş, farklı fikirler ve farklı iletişim onun çevresini ve insanları rahat tanımasını sağlar.Eğer bebeğinizi tek başına büyütüyorsanız,herkesle iletişim kurmasına fırsat verin.

    Bebeğinizin hala daha size ihtiyacı vardır. Size her sarıldığında veya ilgi beklediğinde ona karşılık verin,onu şımarttığınızı söyleyen yakınlarınızıda duymamazlıktan gelin.

    11.AY DÖNÜM NOKTALARI – SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL

    • Oyucağının saklanmasını ve onu bulma oyununu çok severler.
    • Her zaman herşeye katılmayabilirler.
    • Yaptığı davranışların onaylanmasını beklerler.
    • Ayakta dururken öne doğru eğilebilir,düşmeden oturabilirler.
    • Parmak ucunda artık durabiliyolardır.
    • Çömelme ve eğilme hareketlerini rahatlıkla yaparlar.
    • Kapaklı nesnelerin kapağını kaldırırlar.
    • Kitap sayfalarını,rastgelede olsa çevirebilirler.
    • Bilinçli bir şekilde hareket ederler.
    • Ufak nesneleri kolaylıkla kaldırabilirler.
    • Artık kaşığı ağızlarına götürebiliyorlardır.
    • Ayakkabı ve çorabını tek başına çıkartabilirler.
    • Birşeye ulaşmak istiyorsa bunu araç kullanarak denerler.
    • Bazı kelimeleri sembolü ile hatırlarlar (“uçak” dendiğinde gökyüzünü işaret edebilir).
    • Konuşmaları hala daha anlaşılamazdır;anlamlı birkaç ses çıkarırlar.
    • Yüz ifadelerini,duyduğu sesleri çok rahat taklit ederler.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 10. Ay Bebek Gelişimi

    - Şubat 10th, 2010

    10-aylik-bebek-gelisimiBebeğiniz için bundan sonra dünya sadece oyundan ibarettir ve ne oynamak istiyorsa onu da oynayabileceğini iyi bilir.Etrafta yeterince tedbir aldıysanız endişelenmenizede gerek yoktur,bırakın çevresini rahat tanısın .

    Ne kadar evde her türlü önlemi alsanızda,(eşyaları ortadan kaldırmak, kapılara kilit takmak, pencereleri demir takmak, prizlere kapak takmak gibi..) sonuçta bu evi sizde kullanıyorsunuz ve sizin de ihtiyaçlarınız olacak, evi ne kadar güvenli hale getirsenizde bebeğinize evde bazı bölgelere giremeyeceğinide öğretmeniz gerekir.

    Masa örtüsü kullanıyorsanız artık kullanmayın, üzerinde tabak-bardak vs..gibi eşyalar bulunacağından,bebeğiniz örtüyü çekebilir. Banyo ve mutfak kapılarını kapalı tutarak oralara girmesini engelleyebilirsiniz.

    Bebeğiniz artık “hayır”ın ne demek olduğunu anlıyordur.Mesela klozet onun için eğlenceli bir oyundur,çünkü gürültülü sesler çıkartır,içine kolayca eşya atabilirler eğer klozetle oynamamasını söylerseniz bunu başıyla onaylıyacaktır fakat bunun onu durduracağını sanmayın sürekli “hayır” kelimesini kullansanızda,o bir yasak yerden diğerine geçmekten yılmayacaktır. ( isteklerinize “evet” demesi için önünüzde daha birkaç ayınız var).

    Sizin bu dönemde daha sabırlı ve sakin olmanız gerekmektedir, bebeğin kendi kendini kontrol etmeyi öğrenmesinin başka yolu yoktur.Bu yüzden Onun için tehlike gördüğünüz bir olaya sakin yaklaşın, onunla kesinlikle tartışmaya girmeyin.

    Artık kendi kendine oturmayı becermiş olması gerekir;ama bu her 10 aylık bebekte aynı olacak diye birşey yoktur,çünkü gelişimleri farklılık gösterebilir.Bebeğiniz artık oturma,dönme,eğilme,doğrulma hareketlerini rahatlıkla yapabilmelidir.

    Bebeklerin hemen hepsi bu dönemde emekler, bazıları destek alarak ayakta kendi başına durabilir,bazıları etrafta dolaşır hatta bazıları adım bile atar,çok nadir olsada yürümeye bile başlarlar.

    Onların emekleyip ,yürümemesinden dolayı sakın şikayet etmeyin ve de endişelenmeyin.Çünkü bebeğiniz konuşmasını yada oyuncaklarının detayları ile ilgilenip,kendini bu alanda geliştiriyordur.Sadece motor becerilerini biraz ertelemişlerdir ve sonradan çok hızlı gelişme gösterip arayı kapatabilirler.Siz sonrası için enerji depoladığını düşünüp rahatlayabilirsiniz.Bazı geceler odasından sesler gelir , gidip baktığınızda onu uyanık ve, karyolasının kenarında ayağa kalkmış egzersiz yaparken bulabilirsiniz.

    Çok hareketli bir bebeğiniz varsa gündüzleri bir saat ve geceleri ise 11 saat uyuyabilir. Uyuma saatleri size az gelsede bebekler uyandıklarında bir yetişkin kadar enerjik olurlar.
    Bu dönemde uykuya dalma zorlukları çekebilirler.Böyle bir durumda rahatlamak için size ihtiyaç duyarlar.Onu kucağınıza alıp masal okuyup,ninniler söyleyebilirsiniz.Önemli olan uykusu iyice geldiği zaman onu yatağına koymanızdır. Dil gelişimini kuvvetlendirmek içinde ona bol bol kitap okuyun, özellikle de masal kitapları.. O ne kadar kitapları yere atmaktan hoşlansada ona kitap okumanız ilginç gelecektir.Kitapların içindeki resimlere bakmaya bayılırlar.Beğendiği bir resime uzun süre bakmak istiyorsa bırakın baksın,sayfaları kendi çevirmek istiyorsa bırakın çevirsin buna engel olmayın. Bebeğinizin çıkardığı sesler aslında onun  konuşma tonlarıdır.Onuncu ayında artık, ”baş-baş”, “bay-bay” gibi basit kelimeleri söyleyebilir ve kelimelerin nedemek olduğunu artık anlar.Bir nesne göstermesini istediğiniz zaman onu gösterebilir. Artık “saklanma” oyununu da onunla beraber oynayabilirsiniz,       bu sefer siz ona neredesin dediğiniz zaman hemen eliyle yüzünü kapatacaktır.Bu oyunu oynamak istediği zamanlar ise yüzünü eliyle kapatıcak yada yüzüne birşey örtüp  size bu oyunu oynamak istediğini belli edecektir.Bir yerlere saklanıp sizin onu bulmanızı ister,”işte burdasın” diye bağırdığınızda bu onun oldukça hoşuna gidecektir ve bu oyundan hiç ama hiç sıkılmayacaktır. Kendi mantığına göre hareket etmenizi ister o sizi göremiyorsa sizde onu göremezsiniz gibi..

    İlgisi her alanda giderek artıcak,daha çok şey öğrenmek için hevesli olduğunu göreceksiniz , Mesela kendi kendine kaşık tutmak gibi.Hoşlanmadığı bir şeyi ona birdakika bile olsa yaptırmanız onu sinirlendirecektir,buna da bağırarak tepki verecektir.

    Araştırma merakı onu sürekli yasak bölgelere gitmeye itecektir,ona bu yüzden kızıp bağrırısanız,mutsuz olacaktır.Şunu da unutmayın yasakladığınız herşey yasak olarak kalmalıdır, yasağı kaldırdığınız zaman her yasağın kalkabileceğini düşünür.

    10.AY DÖNÜM NOKTALARI – SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL

    • Suyla oynamaya bayılırlar.
    • Bilinci gelişmiştir ve yaptığı her sosyal faaliyet için onay bekler.
    • İlginin herzaman kendi üstünde olmasını ister ve sürekli oyun oynamayı bekler.
    • Hislerini artık rahatlıkla belli eder(Üzüntü, sevinç, kızgınlık gibi).
    • Değişik bir yere girdiği zaman korkar.
    • Yüz ifadelerini ve jestleri taklit eder.
    • Değişik saklanma oyunlarına bayılır.
    • Kendi başına ayağa kalkabilir.
    • İki elinden tutup yürütebilirsiniz.
    • Tek başına kanepeye  çıkıp inebilir.
    • Ayakta iken tekrar yere oturabilir.
    • Uyku problemleri yaşar.
    • Müzik sesi duyduğunda sallanarak veya mırıldanarak müziğe eşlik eder.
    • Bir elini kullanarak ufak bir nesneyi tutabilir.
    • Vücudun tek bir tarafını kullanmaya başlar.
    • Daha net bir şekilde yakınlarını taklit eder.
    • Söyleneen kelimeleri anlar ve talimatlara uyar.
    • Meraklı olduğundan çekmecelerin içinde ne var diye görmek için açar.
    • Nesneleri birlikte kullanamaya çalışır.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 9. Ay Bebek Gelişimi

    - Şubat 9th, 2010

    bebek-gelisimi-9-ayBebeğiniz doğduğu günden itibaren sürekli büyüme ve gelişme içerisinde olduğundan, bu ay gelişimi size biraz yavaşlamış gibi görünebilir,bunun aksine merak duygusu,onda baştan çıkartıcı bir hal almıştır. Bu dönemde daha önce öğrenmiş olduğu becerilerini geliştirecektir.Mesela bebeğiniz şimdi, parmakla tutma hareketini rahatlıkla yapıyordur;ufacık bir nesneyi baş ve işaret parmağını kullanarak ustalıkla alabilir.

    Bilgisi ve el becerisi artdıkça yeni  öğrendiği şeylerde bunları uygulayacaktır.Nesneler arasındaki bağlantıyı rahatlıkla kavrar. Mesela, bir kavanozun kapağını örtebilir veya bir tencerenin kapağını kapatabilir. Ellerini kullanmayı daha iyi öğrenmiştir,bir eliyle bir şey tutarken diğer eliylede ona vurabilir.Henüz yap-bozları yapmayı beceremez ama,büyük bir delikten küçük bir nesneyi geçirir ve iki küp ile blok yapabilir.

    Bebekler oyun oynarken ağızlarından bazı heceler çıkarırlar bu onun mutlu ve konuşmaya hevesli olduğunu gösterir.Mesela bardağa “ba” der ve şimdilik bu onun için yeterlidir. Önünüzdeki aylarda bu heceler artacaktır fakat 1,5 veya 2 yaşından önce tam olarak konuşmaz.

    Önemli olan, ona söylediğiniz her şeyi anlıyor olmasıdır.Artık onunla daha sık konuşun,etrafındaki nesneleri tanıtın,bir iş yaptığınız zaman ne yaptığınızı ona anlatın,kısa bir zaman sonra “anne“, “baba“, “dede“, “dur” veya “baş-baş” gibi kelimelerin artık ne demek olduğunu bilecektir.Bebeğiniz nesneleri görmese de  var olduğunu artık iyice kavramıştır.Oyuncakları saklama oyunu bu gerçeği kavramasında ve algılamasına çok etkili olmuştur.

    Bu oyunu oynamayı oldukça çok severler.Evde büyük bir kardeşi varsa,oyuncakların nasıl kullanıldığını onlara anlatırsa,anlayıp öğrenmelerine yardımcı olmuş olur,bunu yapmak nekadar iyi gibi gözüksede bebeğin kendi kendine öğrenmesini engelleyebilir.

    Evde ne kadar kardeşi olsa da, bebek sizi hep yanında ister.Zamanının çoğunu sizinle oynayarak geçirmekten büyük bir keyif alır.Eğer çalışıyorsanız,akşam eve döndüğünüzde sizi görmesi ona güven ve yenilik duygusu kazandıracaktır.

    BAğmsızlığının en büyük simgesi de artık memeden veya biberondan kopma eğilimidir.Bu eğilimlerin  sürekli değişmesi mümkündür.Bebeğinizin biberon veya meme emmeyi bırakmaya hazır olup olmadığını bilmiyorsanız doktorunuzla konuşun.

    Dokuzuncu ayında, hala meme veriyorsanız,memeye karşı isteği bu ay azalabilir. Ancak bu istek ne kadar azalsa da sık sık  kucağınızda emme pozisyonuna girmek isteyecektir ve bu isteğini de kesinlikle  geri çevirmeyin.Biberon kullanmayı red ediyorsa, bardağa geçmeyi deneyebilirsiniz.Ama gene de bebeği biberondan ayırmak için çok erken,çünkü biberonu iki yaşına kadar kullanırlar,kendisinin sıkılıp bırakmasını bekleyin. Şunu da unutmayın ki,biberonu kendi kullanan bir bebek emmeyi bırakmada oldukça zorlanır.

    Bu ay hız meraklısı olan yaramaz bebeğinizin gittikçe hareketlendiğini göreceksiniz.Zamanının büyük bir çogunu emeklemeyi ve oturmayı deneyerek geçirir,ve bu şekilde oturma şeklinide artık bulmuş olur.

    Bu ayın sonunda artık ayakta durmayıda kendi başlarına destek almadan becerirler.Bazı bebekler ayakta dururken, bir yandan da elindeki bir oyuncakla bile oynarlar.Artık etrafta ufaktan ufaktan dolanmaya bile başlamıştır.Ustaca hareketler bile sergiliyebilir,mesela bir mobilyadan diğerine önce ellerini uzatarak geçmeye çalışacaktır.Eğer bebeğiniz yürüteçteyse onu fazla yalnız bırakmayın ve etrafında tehlikeli bir nesnenin olmadığına emin olun.Çünkü yürüteçteyken oldukça yaramazlık yaparlar,ancak kendi başına duran bir bebek, bir eli sürekli bir yere dayandığından ortalığı pek fazla karştıramaz.

    Merakı ve hareketliliği  giderek arttığından,artık en önemli konu  bebeğinizin güvenliği olmuştur.Tırmanma isteğide yavas yavas belirmeye başlamıştır.Yukarı bir yerlere çıkmak onun için kolaydır,fakat aşağı inerken tehlikeli olabilir.Mesela bebeğiniz,emekleyerek merdiveni rahatlıkla çıkar,fakat geri dönüşünü hiç düşünmez. Kapıları kapatarak ve kilitleyerek, merdivenleri çıkmasını önleyebilirsiniz.

    Çekmeceli sehpalar da ona tırmanma isteğini uyandırır.Sehpanın kapağını açarak,tepesine çıkabileceğini,ordan da koltuğun üzerine geçebileceklerini kestirirler.Bu yüzden çekmeceleri de kilitli ve bantlı tutmanız gerekir . Evinizde ecza dolabı varsa bunu yere yakın yerlerden muhakkak kaldırın, çünkü çocuk için çok büyük bir tehlikedir.

    Mutfakta bebeğiniz için büyük tehlikesi olan bir başka yerdir, kesici aletler, elektrikli eşyalar veya temizlik malzemeleri bulunabilir.Kuru bakliyatlar size önemsiz gibi gözüksede bebeğiniz bunları burnuna sokabilir,boğazına kaçırabilir,o yüzden bunları bulunduğu yerden kaldırın,yüksek ulaşamayacağı yerlere koyun.

    Evdeki bitkileri de ulaşamayacağı yerlere koyun.Üzerine devrilmesi bir yana,bebeğiniz bunları koparıp yemek isteyecektir,bazı bitkiler zehirli bile olabilir.Bu ve bunu gibi tehlikeleri görüp şimdiden önleminizi almanızda fayda var.

    Bebeğinizi ne kadar uyarsanız da o sizin uyarılarınızı dinlemiyecek,o gene kendi bidiğini yapıcaktır,kızıp bağırmak yerine onunla konuşun,onu bu şekilde eğitin.

    9.AY DÖNÜM NOKTALARI  * SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL

    • Oyun oynarken sizi yanında görmek ister.
    • Oyuncaklarını benimser.
    • Diğer çocuklara karşı duyarlı olabilir; mesela onlar ağladığında o da ağlar.
    • Koruma içgüdüsü geliştiğinden sahip olduğu herşeyi korumak ister.
    • Sizin ruh hallinizi anlar ve ona göre davranır
    • Hapşıran veye öksüren biri gördüğünde onu taklit eder.
    • Evinize gelen herkese bütün becerilerini gösterir.
    • Oyuncaklarını birbirine vurar.Sürekli sevinçten el çırpar.
    • İki eline de oyuncak alır,ve bunları inceler.
    • Büyük nesneleri tutarken iki elini kullansa da küçük nesneleri parmaklarıyla tutar.
    • Ayakta durarken bir mobilyaya dayanır.
    • Bir elinde oyuncak varkende emekleyebilir.
    • Emeklerken kendi çevresinde geriye dönebilir.
    • Yükseklere tırmanma eğilimindedir.
    • Ondan bir nesne sakladığınız zaman onu bulur.
    • Sürekli aynı oyunu oynamaktan sıkılır.
    • Bir önceki gün hangi oyunu oynamışsa onu hatırlar.
    • Basit talimatları uygular.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 8. Ay Bebek Gelişimi

    - Şubat 7th, 2010

    bebek-gelisimi-8-ayBebeğiniz sekizinci ayında,yeni şeyler keşfetmek için yola çıkmaya hazırdır,çünkü çevresine olan ilgisi ve merakı iyice doruğa çıkmıştır.Henüz güven duygusu oluşmadığından, dünyayı kendi tanıması gerekmektedir.Gördüğü her şeyi bir an önce keşfetmek isteyeceğinden, yaptığının tehlikeli sonuçlar doğurabileceğini henüz akıl edemez.Evin içinde sürekli ordan oraya hareket eder,eline geçen herşeyi hiç düşünmeden yere atar hatta ısırır ve çeker.

    Bebeğiniz artık emeklemeyi çok iyi öğrenmiştir ve hareketleri de iyice ustalaşmıştır.Kimi bebekler Çok hızlı emekler bu yüzden onları takip etmek çok zor olur.Özellikle kapıları açıp kapatırken çok dikkat ediniz ;Çünkü çoğu bebek,kapı arkasında durmaya bayılır. Kapı aralıklarına parmaklarını da koyarlar, bu onlar için oldukça eğlencelidir.Fakat çok dikkatli olmazsanız parmağının kapıya sıkışmasına neden olursunuz.

    Artık destek almadan da uzun bir süre oturabilirler.Emekleme kasları gittikçe kuvvetlenen bir bebeğin ayağa kalkmasıda çok kolay olacaktır. Otururken,ayağa kalkmak onun için çok zor olsada bunu deneyerek başaracaktır,çünkü henüz elini nereye koyacağını, ağırlığını nereye yükleyeceğini ve ne zaman ayaklarını kullanacağını anlayamaz.

    Bunları yaparken bulunduğu odanın boş olmasına dikkat edin ve hiçbir şekilde ona karışmayın bırakın hata yapa yapa doğruyu kendi bulsun. Ayağa kalkmayı başardıktan sonra ne yapması gerektiğini uzun bir süre düşünecek,sonra da tek eliyle tutunarak durmayı, ve hangi ayağına yüklenmesi gerektiğini öğrenecektir.Bunlar onun adım atmasına birer hazırlıktır. Ayrıca hangi mobilyaların kendisini taşıyıp,taşıyamıyacağınıda bu sayede öğrenir.

    Kısa bir süre sonra da kendini kanepe dayıyarak, iki elini de bırakır.Ayakta dik durmayı tam olarak beceremez bu ancak bazı zamanlarda gerçekleşir.Ayaktayken yere otuması birkaç haftayı bulabilir. Bunu yaparkende bağırarak sizden yardım isteyecektir.Ayakta durmayı ona öğretemezsiniz,yalnızca oturmaya çalışırken belinden tutup öne doğru eğebilir ve dolayısıyla kalçasına dayanarak oturmasına yardım edebilirsiniz.Çok da müdahale etmeyin,çünkü sizin yardim ettiğinizi düşünerek hiç çabada sarfetmeyebilir.

    Bu dönemde yemek düzenini tahmin etmek çok zordur,çünkü haftadan haftaya bu değişebilir. Bazı bebekler kendi yemek yemek istemezken bazıları ise yemek işini kendi kendine becermeyi tercih eder.Kimi bebek vardır ki kendi tabağındaki yemeği yemeyip, sizin tabağınızdaki yemeğe el atar.Diş çıkartırken çoğu bebeğin yemeğe olan ilgiside azalır. Bu konuda çok katı olmayın,böyle zamanlarda bebeğin istediğini yapın ve zorla yemek yedirmeye çalışmayın.

    Artık uyku saatlerini de tahmin etmek bir hayli zordur.Bazı bebekler 14-15 aylığa kadar gündüzleri iki kez uyusa da, birçoğu sadece bir defa uyuyabilir.Bu bebeğinizin gündüzleri çok hareket edip etmemesiylede bağlantılıdır.Çok yorulmuşsa uykusunun saatini biraz daha uzatabilir.

    Bebeğinizin kendi başına tekrar uyuyabilmeyi öğrenmesi için zamana ihtiyacı vardır.Uyandığı zaman çok şiddetli ağlıyorsa onunla yumuşak bir tonda konuşun,ona sarılın,onu sallayın;böylece rahatlıyacaktır, çünkü ağladığı sürece uyuyamaz.

    Artık bebeğiniz nesneleri parmaklarının arasına koyup,tutabilir.Ay sonunda kırıntıları veya küçük nesneleri eline alabilir. Bu önemli bir aşamadır çünkü iki parmağı kullanabilmek insanı hayvandan ayıran önemli özelliktir.
    Bebeğiniz artık bir nesneye uzanıyor,onu tutabiliyor,ve bırakabiliyordur. Eliyle neler yapabileceğini artık çözmüştür ve tuttuğu nesneye rahatlıkla adapte olabiliyordur.25 cm uzağa kadar her şeye uzanabilir. Uzanmak,onun için etrafı keşfetmekte büyük bir etkendir. Artık istediği şeyleride rahatlıkla işaret edebilir ve parmağınızla gösterdiğiniz bir nesneyi gözleriyle takip eder. Detaylara o kadar çok önem verir ki,odaya yeni koyulan eşyayı hemen fark eder.

    Bebeğinizin evdeki en sevdiği yerlerden biride mutfaktır, çünkü orada onu irili ufaklı bir sürü eşya , yiyecek ile dolu dolaplar,boşaltılmayı bekleyen çekmeceler beklemektedir.Siz raflardaki kırılacak eşyaları,kesici aletleri yerinden kaldırırsanız tehlikelerin yarısını önlemiş olursunuz.Plastik kapları oynaması için ortalığa bırakabilirsiniz, ancak unutmayın ki o bir süre sonra diğerlerini de isteyecektir. Çekmece ve dolapların kapaklarını açmasını istemiyorsanız ufak kilitler yapabilirsiniz.Çöp kutularınıda ortalık bir yere bırakmayın çünkü bebekler çöp kutularına bakmayı ve karıştırmayı çok severler.

    Bebeğiniz ilk kelimesini söylemeden çok önce dil gelişimi zaten oluşmaya başlamıştır.O size cevap veremese bile onunla sürekli sohbet edin.Ona bilinen,basit şeyler anlatın,hala daha ne dediğinizi anlamasada çıkardığınız ses ve ritimlerden anlam çıkarmaya çalışıcaktır. Çıkardığı sesler size çok anlamsız gelsede,aslında bu duyduğu bir sesin taklididir.

    Bundan sonra ki aylarda da bebeğiniz sürekli gelişim içinde olacaktır. Bu dönem geçtikten sonra bebeğinizle bir daha hiç bu kadar yakın olamayacağınızı da unutmayın..

    8.AY DÖNÜM NOKTALARI – SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL

    • Hoşuna gitmeyen nesneleri iter.
    • Anne ve babasına bağlıdır: yabancılar onu korkutabilir.
    • Aynadaki görüntüsü çok hoşuna gider ona güler, vurur ve onu öper.
    • Bütün ilgiyi kendisine çekmek için bağırır
    • Baş ve işaret parmaklarını kullanarak nesneleri tutmayı öğrenmiştir.
    • Bir nesneye doğru bakarken diğer bir nesneyi de tutabilir.
    • İşaret ettiğiniz yöne doğru bakar.
    • İleriye ve geriye doğru emekler.Elinde bir nesne varkende emekleyebilir.
    • Mobilyalara tutunarak ayakta durabilir.
    • El sallayabilir ve ellerini çırpabilir.
    • Her şeyin tadına bakmak ister.
    • Daha önce yapmış bir olayı hatırlayabilir.
    • Nesneleri dış, üç boyutlu objeler olarak algılar.
    • Öğrendiği yeni bir davranışı,bildiği davranışlarla birleştirir.
    • “Anne” ve “baba” kelimesini artık bilinçli olarak söyler.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 7. Ay Bebek Gelişimi

    - Şubat 2nd, 2010

    bebek-gelisimi-7-ay7. ayda bebeğinizin  gelişimi hızlanmiştir.Bu zamana kadar çok şey öğrenmiş ve bundan sonrada sürekli gelişim ve öğrenme içinde olacaktır. Fiziksel ve zihinsel gelişiminin yanında,mantığını ve dilini de kullanmayı öğrenicek ve böylece problemlerini kendi halletmeye çalışıcaktır.

    Bebeğiniz büyürken,kendi kafasında yarattığı dünyada onunla beraber büyür. Bu ay sonunda artık emeklemeye başlayacak,elleri ve dizleri üzerinde kendini kaldırabilecek,ileri geri hareket etmeye çabalıyacak; kısa bir süre sonra da  gözüne kestirdiği bir nesneye uzana bilecektir. Bu hareketlere sürekli devam ederse el ve ayakları bir süre sonra uyumlu hale gelecektir.Önce sadece geri geri gidebilse de zamanla hareketlerini  kontrol altına alabilecektir. Emekleyen bebeklerde güvensizlik duygusu oluşur bu bir süre sonra kaybolabilir, bazı bebeklerde ise bu güvensizlik duygusu kuvetli bir ayağa kalkma isteğine dönüşebilir.

    Bütün bebeklerin gelişme düzeni farklıdır,bu yüzden  emeklemeden önce yada sonra emeklemek yerine,değişik hareketler yapabilirler.Bazı bebekler sadece öne doğru giderken, bir başka bebek ise geri geri gidebilir. Emekleyecek kadar güçlendiğinden” kurbağa stili” emeklemeyi, bir başka deyişle ellerini ve dizlerini beraber hareket ettirebilirler. Bazı bebeklerin ise hızlı bir şekilde gelişme gösterip, hiç emeklemeden direkt olarak ayağa kalkıp yürüdüğü de görülür.

    Bebeğinizin yeni şeyleri tanıyıp,öğrenmesi için onu serbest bırakmalısınız.Oyuncaklarıyla eskisi gibi oynamayacak,etrafada bol bol gülücük saçacaktır. Hem merakı hemde korkuyu birlikte yaşıyordur.Bebeğiniz kapının dışında ne olduğunu merak eder ama  sizi de bırakmak istemez,sonra kararsızlığı bırakıp,cesaretlenerek ileri bir adım atar.Sizin yanınızda kendini güvende hissettiğinden tekrar sizin yanınıza gelir.Onun bu korkusunu yenmek için birkaç dakikada bir ona gözükün.

    Hareket yeteneği ile birlikte oturma yeteneğide iyice gelişmiştir.Destek almadan bile artık oturabilirler.Kendi başlarına oturmayı ne kadar becerselerde gene de bir yana doğru kayarlar,düşmemek için de ellerini kullanacaklardır. Bir zaman sonra ise dengesi gelişecek ve artık oyuncaklarla bile oynayıp, başka işle meşgul olabileceklerdir.
    Bebeğiniz,heryönden gelişsede uyku düzeni sabit kalacaktır.Çoğu bebek gün sonunda yorgunluktan hemen uyurken, bazıları ise yoruldukça daha hareketli olacaktır.Evin içindeki gürültülü ve ses onun uykusunu dağıtacağından yatma  zamanı ses ve gürültü çıkarmamaya özen gösteriniz çünkü ses ve gürültü demek onun için oyun demektir.Yatma zamanına yakın hareketli oyunlara değilde,temposunu biraz daha yavaşlatıcak oyunlar oynayabilirsiniz.Eğer yorgun bir gün geçirdiyse,uyutmak için onu biraz sallarsanız buna itiraz etmeyecektir. İlk altı aydan sonra  zaten uykusu  düzene girmiş olacaktır(seyahat ve hastalık gibi dış faktörler hariç).

    Uyumadan önce güzel bir banyo onu rahatlatıcaktır.Artık büyük bir küvette yıkayabilirsiniz fakat,küveti sadece birkaç santim suyla doldurun. Bebeklerin çoğu suda oynamayı çok sever, ne olursa olsun onu banyoda yalnız bırakmayınız.

    Uyku düzeni gibi,beslenme düzenide aynı kalır.Bebeğiniz  artık parmaklarıyla değil,avuç içlerini kullanarak yemek yemekten hoşlanır,çünkü her yiyeceği artık eliyle tutmaya başlamışıtr.Hala daha yiyecekleri bir elinden diğerine geçirmekten,sıkmaktan,atmaktan büyük keyif alırlar. Huzursuzlandığı zaman eline bir yiyeyecek verirseniz bu onu biraz daha sakinleştirecektir, fakat bunun bir alışkanlığa dönüşmesine izin vermeyiniz.

    Artık kendi kendine yemek yemek istiyecektir, bu yüzden sizin verdiğiniz yemekleri ağzından çıkarabilir,her ne kadar kendi başına yemek onu mutlu etsede henüz kaşığı ağzına götüremez. Bebeğiniz gördüğü her şeyi taklit ettiği için ortalığın dağınık olması sizi kızdırmasın. Mama sandalyesini siz nasıl temizliyorsanız o da sizin gibi temizlemeye çalışacaktır.Bunları yaparken hangi elini kullandığı pek belli olmaz fakat her beş çocuktan dördü sağ elini kullanmaya eğilimlidir.

    Her anne bebeğinin değişik gıdalara alışmasını ister,bu şu an için gerekli değildir, önemli olan bebeğinizin yemek yemekten keyif almasıdır.Siz gene yemeklerini düzenli vermeye devam edin,ona değişik tatlar sunun ancak “tabağını tertemiz yapmasını” veya bunun gibi hoşlanmayacağı şeyleri ondan istemeyin.Önemli olan bebeğiniizn bu yeni tadı sevmesi,bebeğiniz doymuşsa eğer yemeği ağzından geri çıkarır,yemesi için ona ısrar etmeyin.

    Bizler genelde bebeğin ana yemeğinin ne zaman verildiğini bilemeyiz. Besin değerini de  düşünürsek bunun fazla önemi yoktur, ancak değişik yemekleri yemeden önce et-sebze gibi yemekleri gün ortasında vermeliyiz. Bizler akşam yemek yemeden önce ilk başta bebeğimizin karnını doyururuz,karnı doymuş birbebek sofrada size rahatça eşlik edicektir.

    Bebeklerin çoğu bu dönemde,çok fazla yemek şeçeneği olduğundan biberon kullanmayabilirler. Bir kap yardımıyla içiyorsa, günde bir-iki kez kullandığı biberonu artık bırakabilirsiniz. Genede aceleci davranmayın,çünkü bir yaşına kadar hala daha memeden kesilmeyen bebekler vardır.
    Bebeğiniz yeni davranışlar segileyecektir,bu da sizi endişelendirmesin.Mesela ayak parmaklarını emebilirler,bunu da zaten kendi başına yürümeye başladığı zaman unutacaktır.

    Kulaklarıyla çok oynarlar bunu  genellikle diş çıkaracakları zaman yaparlar. Birçok bebek diş çıkarırken alt dudağını emer.Her bebekte diş çıkarma aynı olmayabilir,çok acı çekip zorlanabilirler.Bebeğin huysuz  davranışlarını genellikle diş çıkarma ile yorumlarlar, ancak rahatsızlığı çok fazla ise, bunun başka nedenleri olup olmadığını anlamaya çalışın. Diş çıkarırken ,ishal veya çok yüksek olmamakla beraber ateşleri artar. Ancak sıkıntısının nedeni başka bir rahatsızlık da olabilir,bunu düşünerek genede doktorunuzu arayın.

    Sosyal aktiviteleri fazlalaştığından bu dönemde ses çıkarmayı biraz azaltabilirler.
    Memnuniyetliklerini tatlı gülücüklerle, neşeli çığlıklarla  belli ederler.Yanında bulunanların çıkardığı sesleri taklit eder ve kendisine “hayır” denildiğini daha çok sesinizin tonundan anlarlar.

    Siz onun için hala daha dünyanın merkezisinizdir.Yüzünüzü,ellerinizi,saçınızı veya üzerinizdeki herhangi bir şeyi ısırarak veya çiğneyerek tanımaya çalışıcaktır. Şimdiye kadar “anne” veya “baba” kelimesini kullanmış olsa da  sizi kastetmiyor, büyük bir ihtimalle yakınında bulunan birine sesleniyordur ama birkaç hafta içinde ise sadece size “anne” demeye başlayacaktır.

    Görmediği bir nesnenin de aslında var olduğunu bu dönemde iyice anlıyacaktır.Mesela yere düşürdüğü şeyi aramaya başlayacak ya da sevdiği oyuncağı sadece bir ucunu görse bile artık onu tanıyabilecektir.

    Neden-sonuç ilşkisinide artık iyice kavrarlar.Mesela bir yatağın üzerinde duran bebeğe ulaşıp ulaşamayacaklarını bilirler,yatak örtüsünü kendilerine doğru çekerek bebeğe ulaşabilirler. Bütün bunlar belki size basit görünebilir ama bebeğiniz için bunlar çok önemli gelişmelerdir.
    Ne olursa olsun, huzurlu bir anne, huzurlu bir çocuk demektir.Siz, aileniz için en uygun olanı zaten yapıcaksınız.

    7.AY DÖNÜM NOKTALARI – SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL

    • Şaka yaptığınızı anlar ve kendisi de şaka yapmaya çalışır.
    • İstemediği bir şeyi ona yaptırmak çok zordur.
    • Aynadaki görüntüsüne elleriyle vurmaya çalışır.
    • Çıkarmış olduğunuz ses tonlarından,”evet” mi yoksa”hayır”mı diyorsunuz bunları anlar.
    • Her zaman sosyal bir bebek olmak ister.
    • Başına artık tam olarak hakim olabilir.
    • Yerde sürünme hareketini daha çok yapar.
    • Hem ellerini hem de dizlerini kullanarak öne ve arkaya hareket eder.
    • Sırtüstü yatarken kalçalarını öne arkaya kaldırarak hareket eder.
    • Bir yada iki dişi çıkmış olabilir.
    • Aynı anda iki elinide kullanmayı öğrenmiştir ve artık nesneleri rahatlıkla tutar.
    • Ellerini kullanarak vücudunu tanımaya çalışır.
    • Nesneleri tutmak için parmaklarını kullanır.
    • Destek almadan oturabilir.
    • Çok dikkatlidir ve ayrıntılarla ilgilenmeye başlar.
    • Ondan birşey sakladığınız zaman aslında yok olmadığını bilir.
    • Taklit etmeye devam eder.
    • “ma,mu,da,di” gibi heceleri rahatlıkla söyler.
    • Bir nefeste iki-üç ses çıkarabilir.
    • Yaptığı hareketlerde atık neden-sonuç ilişkisi kurar.
    • Gördüğü bebek resimlerini kendisiyle özdeşleştirir,resmi incelerken sesler çıkartır.
    • “Sizin” bir tane olduğunuzu ve sadece ona ait olduğunuzu bilir.
    • Kendi ismini söyleyebilir.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 6. Ay Bebek Gelişimi

    - Şubat 1st, 2010

    6-ay-bebek-gelisimiBu ayın bitiminde bebeğiniz yarı yaşını tamamlamış olacak!.Bu aralar bebekliğinin en heyecanlı dönemlerini yaşamakta.
    Bu aylarda her bebek farklı şeylere odaklanır. Kimi bebek emeklemeye odaklanırken;bazıları ses çıkarmaya yoğunlaşabilir; bir diğer bebek ise saatlerce elindeki oyuncağı inceler.

    Bebeğiniz bundan sonra bir faaliyetten diğer bir faaliyete kayıp duracaktır.Onun bu hızlı gelişimi sizi heyecanlandırsada, bebeğinizi başka bebeklerle kesinlikle kıyaslamayın,çünkü boş yere endişeye kapılırsınız, eninde sonunda her bebek konuşmayı ve yürümeyi öğrenecektir.
    Uyanık kaldığı zamanlarda etrafa sadece bakmakla yetinen bir bebek bile büyüyor ve öğreniyordur.Bu bebek diğerlerinden farklı olarak sadece ‘görsel uyarılarını’ geliştirmeye yoğunlaşmıştır.

    Yerde hareket ederken ona hiçbir şeyi öğretmenize gerek yoktur.O nasıl olsa İçinden geldiği gibi hareket edicektir.Bağımsızlık dürtüsü geliştikçe de, her şeyi kendi yapmak isteyecektir.Emeklemeye de artık bu ay başlayacaktır (gövdesi hala yerdedir);fakat ellerinin ve dizlerin üzerinde durmaya daha hazır değildir. Öne bile daha doğru dürüst gitmeyi beceremezken arkaya doğru gitmesi sizi şaşırtmasın,çünkü Ara sıra değişik teknikler de deniyecektir:mesela başını ve kalçalarını kaldırarak dizlerini altına alır ve öne doğru atılır. Çok kolay bir hareket gibi gözükmese de, bu hareket onu şimdilik bir noktadan diğerine götürür.
    Kolları oldukça kuvvetlidir.Bebeğinizin kol ve bacak kaslarını güçlendirmek için şınav hareketi yaptığını bile göreceksiniz. Yuvarlanmak onun için en eğlenceli oyunlardan biridir bu yüzden yüzükoyun yatarken,sırt üstü dönebilir.

    Bu ayın sonunda, artık bebeğiniz tek başına oturabilir,bu onun için oldukça mutluluk ve heyecan verici bir olaydır-ama bazı bebekler oturmayı destek almadan yapamazlar.Sürekli sağa-sola,öne-arkaya düşüyorsa henüz desteksiz oturmaya hazır değil demektir.
    Artık ayağa kalkmak içinde büyük bir istek duyucaktır, bu da kazalanma riskinin çok fazla olduğunu gösterir.İlgisini çeken bir nesneye uzanırken,oturduğu yerden bile düşebilir.Bu yüzden önlem almanızda her zaman fayda var:mesela oturduğu mama sandalyesinin emniyet kemerini muhakkak bağlayın.
    Bebeğiniz artık daha hareketli bu yüzden, oyun oynadığı alanları da güvenli hale getirmelisiniz:mesela, merdiven başına kapı takmak,kaloriferleri saklamak,sehpa ve kitaplıkların kenarlarına da plastik koruyucu koymak,elktrik prizlerini bantlamak gibi…Etrafta sivri uçlu nesneler bulundurmamaya dikkat edin ve ailede büyük çocuk varsa ona da bu tehlikelerden bahsedin.

    Bebeğinizi yürüteçe koymak istiyeceksiniz fakat bunun için henüz çok erken.Yürüteçlerin bebekleri daha erken yürüttüğü söylenir fakat aksine, yürümeye başlamasını geciktirir.Yürüteçte bebek her ne kadar bacaklarını kullansa da, yürümek için gerekli olan kalça kaslarını kullanamaz. Ayrıca bebek için yürüteç yeni bir tehlikede demektir. Onun şuan da motor becerilerini geliştirmeye ihtiyacı vardır bu yüzden ona biraz zaman tanıyın.

    Artık bebeğiniz kendi yemek yemeği becerebildiğinden, yemek yemek onun için çok keyifli anlara dönüşecektir.Amacı sadece yemeğin tadına bakmak değil,mesela bir parça muzu ağzına götürebilir, onu parçalar,avuçlar,onunla oynar,etrafa püskürtür veya yemek kaşığı ile oynar.Şunada dikkat etmelisiniz, ağzına aldığı parçalar boğazına kaçıyorsa daha kendi başına yemek yemeye hazır değil demektir,bunun için iki-üç hafta daha beklemelisiniz.Artık bebeğinizden temiz ve düzenli olmasını beklemeyiniz.Hertürlü dağınıklığa hazır olun,kesinlikle sinirlenmeyin ve yemeği bitmeden etrafı boşuna temizlemeyin.Sizin işinizi kolaylaştırmak içinde,halınızın üstüne kullanmadığınız bir örtü serin böylece etrafı temizlemeniz daha kolay olacaktır.

    Bebeğiniz farklı besinlerden farklı vitaminler aldığı için vücudunun ihtiyacı olan süt miktarı da azalmaya başlıyacak,annesini emen bebek süt alımını kendi kendine azaltacaktır. Formül süt alan bebeğin ise biraz yardıma ihtiyacı olabilir.
    Bebeğiniz artık bir nesneye uzanırken onu tutarken daha başarılıdır,en büyük problemi tuttuklarını çabuk bırakmasıdır,çünkü çabuk sıkılırlar ve yeni şeyleri keşfetmek isterler.
    Bu dönemde ekmek kırıntıları gibi küçük parçaları tutmak çok hoşuna gider, ancak tüm elini kullanamadığından hayal kırıklığı yaşar,çünkü parmaklarını nasıl kullanacağını bilmiyordur. fakat büyük nesneleri tutar ve bazen elinde iki ayrı nesne tutup birbiriyle kıyaslar. Bu ayın sonunda doğru daha önce birilerini yaparken görmüşse, kendisi de bir küpü diğerinin üzerine koymaya çalışır.

    Bebeğiniz eline geçen her şeyi sallıyacak ve ses çıkarıp çıkarmadığını dinliyecektir. Oyuncaklarını birbirine vurar veya yere doğru fırlatır, sonra da çıkardığı sesleri dinler. Hem çıkardığı sesleri dinlemek, hem de her seferinde aynı sesleri çıkarıp çıkarmadığını anlamak için bunları sürekli yere atıcaktır. Bu alıştırmaların sonunda elinin değil oyuncakların ses çıkardığını öğrenecektir.

    Oyuncağını elinden alınmasına,ses çıkarmamasına çok kızar. Siz onların bu şekilde oynamasından keyif almazsınız ama o bu oyunu seviyor ve oynarken de öğreniyordur.
    Ona şekil değiştiren oyuncaklar alın. Onların canlı veya cansız olduğunu henüz anlayamaz,mesela minik bir fırdöndü ile konuşmaya çalışır.Sessiz harflerin çoğunu da söyleyebiliyor ve değişebilen ruh halini artık anlatmayı beceriyordur.Şu an sadece mutluluk ve sıkıntısını gösterebilse de diğer duygularını anlatmak içinde çabalıyacaktır.İşittiği seslerden konuşmaları anlamaya çalışır ve duyduğu seslerin kızgın mı, sakin mi onaylayıcı mı oldugunu anlar ve bunları yüz ifadesiyle gösterir.
    Kelime hazinesi de gelişmiştir,kelimeleri ne kadar söyleyemese de anlamlarını bilir.Bu ayın sonuna doğru ismini söylediğiniz birkaç nesneyi gözleriyle size gösterir.
    Ruh halide bu ayda sürekli değişiklikler gösterir.Hoşlanmadığı bir durum karşısında sinirlenebilir, fakat ilgisini başka yöne çekerseniz hemen sakinleşecektir. Bu durum iki-üç ay daha devam edicektir ve kendisi bu süreç içinde hislerini kontrol altına almayı öğrenicektir.Eğer hala daha kontrol edemiyorsa hemen paniğe kapılmayın çünkü bu durum ana okul dönemine kadar da devam edebilir.
    Odadan dışarı çıktığınızda bebek sizi takip edemez, ancak çıkardığınız seslerden doğru sizin yakınlarda biryerde olduğunuzu bilir ve sizi duysun diye de değişik sesler çıkartır, sizin tepki vermenizi bekler.

    Yüzünüz onun için çok şey ifade etmektedir.Bu yüzden yüzünüzü sürekli inceler ve her defasında dokunmaya çalışır; parmaklarıyla gözlerinize, burnunuza dokunur ve parmaklarını ağzınıza sokmaya çalışırlar; saçınızı ve kulaklarınızı çeker. Bu şekilde bebeğiniz sizi daha iyi tanıyacak ve sizin ondan farklı bir insan olduğunuzu anlayacaktır.Kendi saçını çektiği zaman canı aciyacak, ama sizin saçınızı çekerken canınızın acımadığını görücek.
    Yüzünüzü ondan saklayıp aniden ortaya çıkarmanız, onun için çok keyifli bir oyundur,zamanla bu oyunu daha çok oynamak isteyecektir,çünkü Sevdiklerinin aniden kaybolması ve geri gelmesiyle güven duygusu gelişicek ve kendini güvende hissedecektir.

    Bebeğinizin herkese gülmesini beklemeyin,onunla ilgilenen ve onunla oyun oynayan kişilere daha sıcak davranır,eğer o kişi yanından gidersede hemen ağlayıcaktır.
    Altıncı ayın sonunda, bazı anne ve babalar çocuklarını diğer çocuklarla karşılaştırırlar. Bebeğiniz sürekli hareket ediyorsa, biri mutlaka çıkıp onun erken yürüyeceğini söyler.Ama İşin doğrusu bebek, kendini ne zaman hazır hissederse o zaman yürüyecektir,bu erken ya da geç olabilir. Önemli olan az önce belirtiğimiz gibi bebeğinizin kendini hazır hissetmesidir.

    6.AY DÖNÜM NOKTALARI – SOSYAL FİZİKSEL ZİHİNSEL

    • Ruh halini çıkardığı seslerle ifade eder: “ga-ga, gu-gu”.
    • Tanımadığı kişilerden rahatsızlık duyar.
    • Müzik sesi duyduğunda ağlamasını keser.
    • Adını duyduğu zaman tepki verir.
    • Emeklemeye çalışır.
    • Başını rahatça hareket ettirir.
    • Vücudunu her yöne rahatlıkla çevirebilir.
    • Destek alarak oturabilir.
    • Kendi başına yemek yemek çok hoşuna gider.
    • Damak tadı da artık gelişmiştir.
    • Yemek yerken oyun oynamaya bayılır.
    • İlk dişi yarılarak çıkabilir.
    • Kalın nesneleri iki eliyle tutabilir.
    • Sırtüstü yatıştan yana dönerken oturur konuma geçebilir.
    • Ruh hali sürekli değişkendir. Memnuniyet, mutsuzluk,öfke gibi duygular arasında gider gelir.
    • Nesneleri uzun süre inceler ve onları tanımaya çalışır.
    • Artık sessiz harfleride kullanmaya başlamıştır: (f,v,s,z,m,n gibi).
    • Farklı şeyler görmekten hoşlandığı için,nesneleri ters çevirip bakabilir.
    • İki nesneyi birbiriyle kıyaslayabilir.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 4. Ay Bebek Gelişimi

    - Ekim 31st, 2009

    ay-ay-bebek-gelisimiBebeğiniz artık “yeni doğan “sınıfından çıkmış sayılır.Her geçen gün fiziksel olarak gelişimi de hızla devam etmektedir. Kafasının arkasındaki bıngıldak artık kaybolmuştur, ön taraftakinin kaybolması ise bazı durumlarda 1.5 yaşını bulabilir. Saçlarının rengi ve şekli de bu aydan itibaren değişmeye başlayacaktır. Siz fark etmemiş olabilirsiniz ama geçen birkaç hafta öncesinde bebeklik saçları dökülmüş ,yerine yeni ve kalıcı saçlar çıkmaya başlamıştır. Bu süreç beş altı hafta daha devam edebilir.

    Çoğu bebeğin doğduğu zaman gözleri mavi olur bu göz rengi zamanla koyulaşmaya başlar. Eğer 6. ayda bebeğiniz hala mavi gözlü ise, gözlerinin renkli kalacağından emin olabilirsiniz.

    Artık fiziksel özelliklerinde de kelimenin tam anlamı ile büyük farklılıklar göreceksiniz.Dördüncü ayın sonunda bebeğiniz başını tamamen dik tutabilir ve karnının üstüne yatarken 90 derecelik açıyla başını yerden kaldırabilir. Ayrıca başını her yöne çevirebilmeyi öğrenmiştir ve sırtüstü yatarken de başını kaldırabilir. Çenesini omuzlarına dayayarak ayaklarına bakabilir.

    Bebeğin vücudu da kasları gelişip, güçlendikçe toparlanmaya başlar.yüzü koyun yatarken, tek kolunun üzerinde durup başını kaldırabilir.Bundan sonraki iki-üç ay boyunca beden kısmındaki kaslar daha da kuvvetlenicektir.Bebeğiniz bu ay en azından bir yana doğru dönebilecek; diğer tarafa dönmek istesede biraz daha gelişmesi gerekmektedir.Tam olarak ters dönmeyi şimdilik beceremez.

    Bebeğinizi sırtüstü yatırıp ellerini tuttuğunuzda kafasını ve bacaklarını kaldırıp oturmaya çalışıcaktır.Oturma mutluluğuna tek başına erişmese de ufak bir yardımla artık becericek ve bundan büyük keyif alıcaktır! Yine de,sırtından destek vermeniz gerekir, çünkü şu an sadece başını dik tutabilmektedir.Bu ayın sonuna doğru, gövde kasları daha da geliştiği için ufak bir destekle kucağınızda dimdik oturabilecektir.Daha önceleri kucağınızdayken bedeni sizin oturuşunuza göre şekillenmekteydi.Artık oturuşunu kendi kontrol edebilmektedir,sizin fiziksel yapınızın farklı olduğunu artık anlamaya başlamıştır.

    Onun en çok hoşuna giden hareketlerden biride tekme atmaktır; bacaklarını elleri ile ayaklarına veya dizlerine dokunabilecek kadar havaya kaldırabilir.İleriki aylarda ise bacakları tüm ağırlığını kaldırabilecek kuvvete erişir.Bu ay bazı bebekler emeklemenin başlangıcı sayılan “yüzme” hareketini de öğrenirler.

    Bebeğiniz giderek daha kontrollu hareket etmeye başlar,reflekslerinin çoğuda artık kaybolmuştur(Arama refleksi de bunlara dahildir).Artık neye baktığını ve ne gördüğünü tam olarak bilmektedir.Hareketleri daha akılcı ve daha kontrolüdür.

    Doktorunuz bu ay katı gıdalara (yoğurt, kaşık maması, meyva püresi) geçmenizi önerebilir. Bu konuda onun tavsiyelerini uymanız önemlidir.Her öğününe yeni bir gıdayla başlayın ve bunu da yavaş yavaş yapmaya dikkat edin,değişik bir gıdaya hemen geçmeyin. Böylece bebeğiniz yeni tatlara alışmış olucak hem de herhangi bir gıdaya alerjisi olup olmadığını doktoru ile birlikt rahatlıkla gözleyebiliceksiniz.

    Bebeklerin çoğu yeni tatlar konusunda hevesliyken, bazıları bu konuda daha isteksiz olurlar. Bebeğiniz bu yeni gıdaları red ediyorsa hemen endişelenmeyin ve yemesi için onu sakın zorlamayın. Amacımız, sadece onu katı gıdalara alıştırmak, bu yüzden bir kaşık bile olsa vermeye devam edin.Katı gıdaları reddetmekte hala ısrarlıysa, doktorunuzada danışarak aynı gıdaları 9-10 gün sonra tekrar vermeyi deneyin. Bir süre sonra alışacaktır.

    Bebeğiniz anne sütünü artık daha az miktarda alacaktır.Çünkü yeni gıdalar beslenme düzeninin bir parçası olmuşlardır. Bu ayda, katı gıdaları, sütten önce vermeye Çalışın; çünkü süt ve sıvı mamalar oldukça doyurucudurlar ve bebek önce bunları alırsa,karnı doymuş olacağından katı gıdaları yemeği red edecektir.Yemeğe katı gıda ile başlamak,bebeğinizi sinirlendirebilir, özellikle sabah uyanır uyanmaz hiç hoşuna gitmeyecektir.Yeni mamaya tepki gösterirse önce emzirin,sonra yeni mamasını verin, yine istemez ise emzirmeye devam edin.

    Zamanla bebeğinizin öğün sayısı, günde dört kereye inecektir. Buna ilave olarak, yatmadan önce mutlaka sütünü içirmelisiniz.Bebeğiniz daha sık acıkıyorsa süt ve katı gıda arasında yarım saat kadar bekleyin.
    Bebeğinizin bu ay tükürükleri de akmaya başlayacak. Cildinde bu yüzden kızarıklıklar oluşubilir,kızaran yerlere vazelin sürebilirsiniz.Lekeler daha da artıyorsa, muhakkak doktorunuza danışın.

    Tükürük akması genellikle diş çıkarmayla ilgili olabiliyor. Ancak bu çok kesin bir yargı değildir.Genellikle ilk diş 6. aydan önce çıkmaz,ancak bazı bebeklerin bu ayda dişleri patlayabilir.

    Bebeğiniz gerçekten diş çıkartıyorsa, ellerini sürekli kulağına ve çenesine götürür.Kulak bölgesini ve çene bölgesini aynı kas yönettiğinden, bebeğin kulağı mı ağrıyor, yoksa dişi mi çıkıyor, belli olmuyor. Bunuda anlamamız için diş etlerini hafifçe ovmanız yeterlidir. Bebeğiniz hemen ağlamaya ve bağırmaya başlıyorsa, diş çıkarıyor demektir.

    Çoğu bebek fazla diş ağrısı çekmez, bazısı ise diş çıkarma sürecinde acı ve sıkıntı yaşar. Diş çıkardığı için huzursuzluk yaşarsa, bir diş kaşıyıcı edinin ve buzdolabında saklayın. Oyuncağın serinliği diş etlerini rahatlatacaktır.Bu da fayda etmezse, doktorunuzu arayın ,o ne tavsiye ediyorsa onu uygulayın.
    Dördüncü ayda sizi mutlu edecek bir başka gelişme de bebeğinizin artık gece boyunca uyumaya başlamasıdır,uykusu 10-11 saate çıkacak,gündüzleri de iki-üç saat uyuyacaktır. Bebeğinizi, yorgunluk belirtisi göstermeye başlayınca yatağına yatırın,böylece uyumasi daha kolay olacaktır.

    Bebeğinizin yorgun olduğunu nerden anlıyacaksınız? Mutlaka kendine özgü mesajlar verecektir, hepsinin genellikle hareketleri aynıdır. Gözlerini ovuştururular,oyun oynamak istemezler, bunlar sadece birkaçı.Yorgunluk bazı bebekleri daha agresif yapabiliyor.Hareketleri daha ritmik olur- örneğin kafasını sallar, Parmak emer, sinirli tavırlar sergiler vb..Uykusuz bebek genellikle çok huzursuz olur bu da hemen farkedilir. Bebeğinizin “uykum var” mesajını almanız hiçte zor olmayacaktır.

    Artık duyuları da düzenli olarak gelişmektedir.Ayın sonunda artık her şeyin rengini görüp algılamaya başlarlar. Bakışlarını biryere kolayca odaklayabilir ve 3 metreye yakın görüş alanına sahiptirler,fakat gene de 50 cm önüne bakmayı tercih ederler. Bakışlarındaki şaşılık azalmıştır ve hareket halinde olan bir nesneyi kolayca takip ederler.

    Bebeğiniz el-göz arasında bağ kurmayıda bu ayda öğrenir.Bir nesneye bakıp ellerini ona doğru uzatır ve parmaklarını olabildiğince açar. Tutma isteği oldukça fazladır ve eline geçirdiği her nesneyi daha ustalıkla tutar.Artık rahat bi şekilde gözlüğünüzü tutup çıkarabilir veya babasının sakallarını çekebilir.

    Kulağı ise bir yetişkin kadar iyi duyar.Alçak ses ile yüksek sesi ayırt eder. Ayrıca ses çıkarmak için büyük bir istek duyucaktır. Bazı sesleri unutmamaya çalışıyormuş gibi tekrar eder. Bunlar genellikle tek sesli hecelerdir ve birkaç ay sonra bu sesler birer kelimeye, gurultular ise, kıkırdamaya, gülücüğe ve çığlıklara dönüşücektir.Onu gıdıkladığınız zaman ise yüksek sesle gülecektir.Gıdıklanmaya olan bu tepkisi önceki aylarda görülmez, bu yüzden uzmanlar bunu sosyal bir gelişim olarak kabul eder.

    Bebeğiniz bu ayda her türlü uyarıya açıktır, bu yüzden bulunduğu ortamı zenginleştirin. Koku duyularıda gelişmiş olduğundan,çiçeği, sabunu, meyveyi vs gibi şeyleri kokladığında vereceği tepkileri izlemek sizi oldukça keyiflendirecektir.

    Bebeğinizin gülüşüde artık belirginleşmiştir.Sizi,babasını veya diğer tanıdığı yüzleri gördüğünde sevinç gösterileri yaparlar. Sizinle veya tanıdığı bir kişiyle konuşmak en sevdiği şeylerden biridir. Yaptığı her yeni numarayı sizin onaylamanızı istiyecek ve bu onun oldukça hoşuna gidecektir.

    Bebeğiniz sizin farklı biri olduğunuzu kavradıkça onunla ilişkiniz yeniden şekillenicektir. Artık her istediğinin yerine getirilemeyeceğini de bu ayda öğrenicektir.

    Bebeğiniz dış dünya ile olan ilişkisini tam olarak kavraya bilmiş değildir.Mesela oyuncağına her vurduğunda ses çıkardığını keşfetmiştir. Ancak o anda tesadüfen rüzgar da perdeyi havalandırmışsa, oyuncağına her vurduğu zaman, perdenin havalanmasını bekliyecektir.Eğer perde hareket etmesse bunu sağlamak için de oyuncağa daha sinirli vurmaya başlıyacaktır. Bunu gerçekleştiremeyince de sinirlenicek ve hatta ağlıycaktırda.

    Bebeğinizin, kendisini ve etrafındaki dünyayı keşfetmesini sabırla izleyin ve bu güzel dönemin keyfini çıkartın. Onu sevin,sefkat gösterin,sarkılar söyleyin,onunla oynayın.Ona bu şekilde sevgiyle yaklaşırsanız bu onun ruhsal gelişiminde önemli bir yer tutacaktır. Oyuncakla oynamak ne kadar hoşuna giderse gitsin oyuncak hep aynı tepkiyi verir. Oysa insanlar değişkendir bu sayede sizlerden çok şey öğrenicektir!

    Bebek Gelişiminde 4. Ay Dönüm Noktaları. Sosyal – Fiziksel – Zihinsel

    • Sosyal bir insan olmak için şirinlikler yaparlar.
    • Aynadaki kendini gördüğü zaman bu çok hoşuna gider, hatta ona gülümserler.
    • Kendilerini bir şekilde rahatlatmaya çalışırlar.
    • Çevresindekilerin ilgisini çekmek ve onlarla ilişki kurmak için sesler çıkartırlar.
    • Gıdıklandığı zaman gülerler.
    • Her söylenilene cevap vermeye çalışırlar.
    • Müzik sesi duyduğu zaman sakinleşirler.
    • Oyunu bölündüğü zaman ağlamaya başlarlar.
    • Başını eskisinden daha uzun bir süre dik tutabilirler.
    • Oturma pozisyonuna getirdiğizde yada yatarken kafasını istediği yöne döndürebilirler.
    • Yüzme hareketini artık yapabilir ve yatağında dönebilirler.
    • Bakışlarını değişik noktalara odaklayabilirler.
    • Herhangi bir nesneyi kendilerine doğru çekip ağızlarına götürebilirler.
    • Herhangi bir nesne yere düştüğü zaman o yöne doğru bakarlar.
    • Banyodayken ayak ve ellerini sevinçle çırparlar.
    • Dişleri çıkmaya başlayabilir.
    • Katı gıdalara geçebilirler.
    • Kokuları artık birbirinden ayırt edebilirler.
    • Bir saatten daha uzun süre karşısındakine tepki verirler.
    • 6-7 saniye öncesini hatırlarlar.
    • Görüntü ile gerçek yüzü ayırt edebilirler.
    • Yeni duyduğu sesleri taklit ederek çıkartmayı çok severler.

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 3. Ay Bebek Gelişimi

    - Ekim 25th, 2009

    ay-ay-bebek-gelisimiÜçüncü ayda bebeğiniz, ihtiyaçlarını ve ne istediğini size belli etmeye başlar.Kişiliğini oluşturmasında çevresi ve kalıtımsal özellikler büyük rol oynar.En önemlisi de,bundan sonra bebeğiniz sadece fiziksel ihtiyaçlarının etkisiyle hareket etmiyecektir. etrafında olup bitenden de keyif büyük almaya başlıyacaktır.

    Mesela bir ses duyduğunda o tarafa doğru daha emin bir şekilde dönücek ve hareket halinde olan bir insanı gözleriyle takip edebilecektir. (Bebeğiniz, bu aya kadar yüzünü hep bir yöne doğru dönük tutuyordu ama artık bunu sağlayan eskrim pozisyonu kaybolmuştur.)Yüzleri daha dikkatli inceler bunu yapmak oldukça hoşuna gider; saçınız ve yüzünüz arasındaki renk kontrastı da ilgisini çekecektir.

    Bebeğiniz için artık duyusal uyarılar çok daha önemlidir, çünkü dünyayı duyuları sayesinde öğrenecek ve bu sayede tanıyacaktır.Eskisi gibi kucağa alınıp sallanmaktan hoşlanmazlar.Uyanık oldukları zamanlarda ise sizin onunla konuşmanızı, oynamanızı ve ona yeni şeyler göstermenizi isteyecektir. Uzun süre yalnız kalmak onu mutlu etmiyecek ve bunu da hemen hareketleriyle belli edecektir.

    Bebeğinize birşey verdiğiniz zaman hemen elleriyle tutmaya çalışacak, farklı bir nesne verdiğiniz zamanda o nesne daha çok ilgisini çektiği için hemen ona doğru uzanacaktır. Artık nesnelerin sadece görüntüsü ile ilgilenmez,onun için artık dokusu ve tadı da önemlidir.Etrafındaki tüm değişik nesneleri tanımak çok hoşuna gidicektir( Kadife kumaşlar, tüylü oyuncaklar, yastıklar gibi). Bu ayda bebeğiniz sıcak ve soğuğun arasındaki farkı da kavrayabilecek, bazen bir nesneyle oynarken o nesnenin şekil değiştireceğini de öğrenecektir.

    Bebeğinizin görmesini geliştiren önemli bir unsurda renktir.Daha önce Siyah-beyaz oyuncaklarla oynarken şimdi bu renklere ilgisini kaybetmekte ve ana renklere karşı ilgisi artmaktadır. Pastel renkler ise ona henüz çamur(kirli) gibi görünmektedir.Bebeğinize daha canlı renklerden oluşan( parlak kırmızı, mavi ve yeşil gibi) oyuncaklar almanız daha doğru olucaktır.Değişik şekil, nesneler gösterip onun ilgisini çekebilirsiniz, bunları yaparkende tepkilerini gözlemleyebilirsiniz.

    Üçüncü ayda bebeğiniz kafasını daha iyi tutmayı başarıcak ve sizin de yardımınızla yarı oturur bir duruma geçebilecektir.Yüzü koyun yatırdığınızda kafasını biraz daha kaldırabilecektir. Ayağa kaldırdığınızda başını dik tutabilir fakat ayaklari bükülür; ayrıca ayaklarını zıplayacakmış gibi dışarı doğru itebilir.

    Bebeğiniz artık kollarını yanlardan yukarıya doğru kaldırabilir ve her iki elini de havada birleştirmeyi başarabilir. Bizler, bebeğimizin kirli nesneleri ağzına sokmasından çok korkarız vede gereksiz yere paniğe kapılırız.Temizlik maddelerini(sabun,deterjan gibi), yutup boğulmasına neden olacak ufak tefek şeyleri ve bazı zehirli bitkileri ortalıkta bırakmadığınız sürece endişelenmenize gerek yoktur.Onu ne kadar korumak istesekte onun için tamamen mikropsuz bir dünya yaratamayız.

    Artık bebeğiniz iyice hareketlendiği için, evi ona göre yeniden düzenlemek doğru bir karar olacaktır.Nasıl bebeğin bakımı ile ilgili farklı görüşler varsa, evi düzenleme konusunda da iki farklı düşünce vardır. Bunlardan biri: “Evde hiçbir şeyin kaldırılmaması,yeniden düzenlemeye gerek olmadığı”. Bu sayede bebeğiniz neyin ellenilebilir ve neyin ellenemez olduğunu kendi deneyerek daha çabuk kavrayacaktır. Diğer görüş ise,evde herşeyi yeniden düzenleyerek,bebeği küçük yaşta ‘hayır’kelimesini duymaya alıştırmamak fikridir.

    Fakat en iyi yol ikisinin ortasını bulmak olcaktır.Bomboş hiçbir şeyin olmadığı bir ortamda yaşamak hem sizin için hem de bebek için çok sıkıcı olacaktır.En azından değerli eşyalarınızı,kırılabilecek eşyalarınızı ortadan kaldırıp yerine kırılmayan,güvenli,yerine yenisini alabileceğiniz eşyaların ortada kalması en doğrusu olacaktır.

    3. ayın sonunda artık bebeğiniz,geceleri arada sırada uyansada 10 saat kadar uyuyabilecektir. Uyandığında ağlayabilir yada sizi rahatsız etmeden sadece emziğiyle oynayabilir,ve böylece yatakta bir iki kez dönüp yeniden uykuya dalabilirler. Bebeğiniz, uyanır uyanmaz yanına koşmayın,bu şekilde bebeğiniz düzenini bulacaktır,uyandığı anda yanına gitmeniz onu yanında siz olmadan tekrar uyuyamayacağına inandırır.

    Bütün bebekler uyuyana kadar ağlar,bu çok sık rastlanılan bir durumdur. Ağlamak, onları bir şekilde rahatlatmaktadır bu birçok bebekte gözlenmiştir.Eğer bebeğiniz, yatağına yattığı zaman ağlamaya başlıyorsa, gün içinde yeteri kadar uyanık kalmadığı sonucunu çıkartabiliriz.Eğer bebeğinizin uykusu yoksa ya da yatağına yattığı zaman uyumuyorsa onu yatağında tutmayalım. Bebeğiniz yatağını sadece uyku zamanında kullanacağını bilmelidir.Bebeğiniz uyumakta güçlük çekiyorsa,karnı aç olabilir,emzirmeyi deneyin eğer emen bir bebek değilse mama verin,gazını çıkartın,altını pisletmiş olabilir,ve bundanda büyük rahatsızlık duyabilir,bezinide değiştirin,ateşinin olup olmadığını da kontrol edin.

    Bebeğinizin uyanma saati, en son beslendiği saat ile doğru orantılı olabilir, ancak böyle olucak diye bir şart yoktur;çünkü bazı bebekler ne zaman beslenirse beslensinler,sabah 6.00’da, hatta daha da erken uyanabiliyorlar. Bebeğinizin günlük uykusunu düzene sokmaya çalışmak isteyeceksiniz fakat bu boş bir çaba da olabilir.Çünkü siz oyun zamanını kısa tutup öğleden sonra erken bir saatte yatmasını isteyeceksiniz ama o bunu reddedicek. Başka bir gün ise bebeğinizi görmeye gelicek misafirleriniz olucak,siz maskaralık yapsın diye onu uyutmayacaksınız fakat bu seferde o uyumayı tercih edicek. Bebeginiz artık bu ayda konuşur gibi sesler de çıkarmaya başlar. Müzik, konuşma sesleri, onu sinirliyken rahatlatmakla kalmıyacak,hatta bebeğiniz bu duyduğu seslere birtakım sesler çıkarıcak yani bu seslere tepki vermeye başlıyacaktır. Eğer bu şekilde sesler çıkarıyorsa, bebeğinizin keyfi yerinde demektir. Ayrıca bu ayda kendi kendine yeni bir numara daha öğrenir: tükürükle balon yapmak!

    Bebeğiniz, kendisine sorduğunuz soruları anlamasada ahenkli sesler çıkararak cevap verir ve sizlerden de aynı şeyi beklerler. Ayın sonunda, bebeğinizle ve sizin aranızda , 15-20 dakikalık bir “ohh’lar ve ahh’lar” diyaloğu geçebilir.Bebeğinizle birlikte derin bir nefes alıp aynı sesi çıkarabilirsiniz.ayrıca bu onun oldukça hoşuna da gidicektir

    Bu aya kadar bebeğiniz ellerini yumruk şeklinde tutuyordu.Artık bu ayda ellerini daha rahat hareket ettirecek ve sonunda tamamen açık bırakacaktır.Uyanik kaldığı zamanlarda ellerine bakıp onlarla oynamayı daha çok isteyecektir. Böylece yeni oyuncağıda ortaya çıkmış oluyor: tam on minik parmak. Üçüncü ay genellikle ellerine bakmak ve parmakların hareketlerini izlemekle geçer. Ellerini her gördüğünde şaşıracak ve herseferinde çok sevinecektir.

    Bebeğinizi yıkarken veya üstünü değiştirirken ne kadar anlamasada onunla konuşun ona vücudunu anlatın,organlarını tanıtın.En azından konuşmaya başlamadan çok önce, sorulduğunda ayaklarını,burnunu, kulaklarını gösterebilsin.Ninnilerden,yumuşak tonda anlatılan masallardan ve şarkılı oyunlardan çok hoşlanır,bundan çok keyif alır ve bunu da çıkardığı seslerle belli eder. Elinizi çırpabilirsiniz, kafanızı sallayabilirsiniz ya da dil çıkarabilirsiniz bu bebeğinizi oldukça etkileyecektir.

    BU AYIN EN ÖNEMLİ GELİŞMESİ: BEBEĞİNİZ, KARNININ ÜSTÜNE YATARKEN KOLLARIYLA İTEREK GÖĞSÜNÜ HAVAYA KALDIRABİLİR.

    Bebek Gelişiminde 3. Ay Dönüm Noktaları. Sosyal – Fiziksel – Zihinsel

    • Artık yakınlarını tanımaya ve ayırt etmeye başlarlar.
    • Kolaylıkla gülerler.
    • Ağlamala nöbetleri eskisinden daha azdır.
    • Duyduğu seslere ses çıkartarak karşılık verirler.
    • Anne ve babasının dikkatini çekmek için onlara farklı davranırlar.
    • Karnının üstüne doğru yatarken kol ve dirseklerini iterek vücudunu kaldırır ve bu şekilde 5-10 saniye kadar dururlar.
    • Destek alarak kucakta oturabilirler.
    • Yüz ifadesi artık daha kolay anlaşılmaktadır ve çıkardığı sesler güçlüdür.
    • Kucağa alınırken tüm vücudunu toplarlar.
    • Ellerini genelde açık tutarlar;yakalama refleksi kaybolmuştur.
    • Ellerini kullanarak yüzünü, gözlerini ve ağzını keşfetmeye çalışırlar.
    • Oyuncağı tutup onu sallamak isterler.
    • Bir nesneyi gözünün bir ucundan diğerine kadar takip edebilirler.
    • Duyduğu her türlü sesi tepki olarak değil, kendi içinden gelenlere tepki olarak çıkarmaktadır.
    • Elleri ve kolları daha çok hareketlenmiştir.
    • Nesnelere vurabilirler.
    • Yaptığı hareketlerden ödül bile bekleyebilir bu şekilde hafızasını kullanmaya başladığını gösterirler.
    • Duyduğu bir sesin nereden geldiğini başını ve boynunu çevirerek ararlar.
    • Bir ses duyduğu zaman onu dinlemek için emmeyi bırakırlar.
    • İnsan seslerini diğer seslerden artık ayırt edebilirler

    Ay Ay Bebek Gelişimi – 2. Ay Bebek Gelişimi

    - Ekim 21st, 2009

    ay-ay-bebek-gelisimiBebeğiniz ikinci ayına girdiğinde etrafa iyice alışmış olacaktır.Siz de bebeğinizi daha iyi tanımış ve ruh halini öğrenmiş olacaksınız.Doğumundan bu zamana kadar bir hayli değişim geçirdiğini fark edeceksiniz.Mesela, beslenme ve uyku zamanları, arada bir bozulsa da daha düzenli olmaya başlamıştır.Bebeğinizin uyanık olduğu zamanlar eskisinden daha uzundur.Artık beslenmeside düzenli bir şekilde ,(gaz çıkartmalar, beslenme sırasındaki uzun ya da kısa molalarla )oluşmaya başlamıştır.Bu ayda annenin bilmesi gereken en önemli şey:Önceleri rahatsızlığını ağlayarak belli eden bebek bu ay memnuniyetini de gülücüklerle gösterecektir. Evet, yanlış okumadınız; bebeğiniz bu ay içinde size kocaman mutlu bir gülücük armağan edecektir.

    Bebeğinizin bu ay sinir sistemi de gelişecek ve böylece hareketlerini de daha iyi kontrol etmeye başlayacaktır. İlk günlerdeki reflekslerin yerini kontrollü hareketler alacaktır. Size bu hareketleri hala daha anlamsız gelsede(el ve ayak vurmaları gibi..) bunlar bebeğinizin kaslarını çalıştıran minik egzersizlerdir.

    İki aylık olan bir bebek, başını tam olarak dik tutamaz,fakat boyun kaslarını yavaş yavaş kontrol etmeye başlar. İkinci ayın sonlarında ise, bebeğiniz karnının üstüne yatarken kafasını kaldırmaya çalışıcak, bunu yaparkende çok zorluk çekicektir, çünkü kafası hala vücudunun en büyük organı durumundadır ve ona göre oldukça ağırdır. Hareketli bir bebeğiniz varsa karnının üstünde yatarken bile emekleme hareketleri yapıcaktır; hatta yatağın içinde yer bile değiştirecektir.

    Artık bebeğiniz daha hareketli,bu yüzden onu sürekli takip etmeniz gerekmektedir. Hiç beklemediğiniz bir anda hareket yapabilir,çarpabilir,düşebilir bu yüzden bebeğinizi dikkatle izlemelisiniz.Mesela altını değiştirirken, arkanızı döndüğünüz bir sırada aniden hareket edip kendini yere atabilir.Ya da ana kucağının içindeyken,kendine yakın, gözüne kestirdiği bir nesneyi tutup çekebilir ve ana kucağıyla birlikte yere yuvarlanabilir.

    Ne şekilde düşerse düşsün öncelikle, sakin olmaya çalışın. Düşme bütün bebeklerin başına gelebilir. Yapmanız gereken ilk iş hemen çocuk doktorunuzu aramak olmalıdır. Bebeğinizin ilk korkusu geçtiğinde bir şeyi olmadığını göreceksiniz,fakat cok nadirde olsa, iç kanama olabiliyor.Zaten doktorunuz sonraki 24 saat içinde neler yapmanız gerektiğini ve de nelere dikkat etmeniz gerektiğini size söyleyecektir.

    İkinci ayda bebeğinizin uykusunun düzene girdiğini fark edeceksiniz, bir de bakacaksınız ki bebeğiniz tüm gece uyumaya başlamış. Sağlıklı ve zamanında doğmuş bebekler genelde 5. haftadan itibaren 7 saat kadar uyuyabilirler.
    Bazı bebekler ise gece ile gündüzü karıştırdıklarından gece uykularını gündüz yaparlar. Bununda çözümü ;bebeğinizi 3 en fazla 4 saatlik uykudan sonra uyandırmak olacaktır. Böylelikle bebeğiniz zamanla uyku düzenini, sizin düzeninize göre yeniden belirleyecektir.

    Bebeğinizin doğumdan bu yana yapmış olduğu reflekslerin çoğu artık kaybolmuş olsa da, bir süre daha “eskrimci pozisyonunda” uyumaya devam edecektir. Kafasını yana doğru çevirip uyumayı tercih edecektir, uyurken de daha farklı şekiller deneyecektir.Şunu unutmamamız gerekir ki, bebeğiniz uyurken ya sırtüstü yatırtmalı ya da kafasını hep bir yana dönük tutmalıyız. Sırtüstü yatırmanın ani beşik ölümü riskini azalttığı bilinmektedir.

    Bebeğinizi Sürekli aynı şekilde uyutmak onun kafa yapısını bozabilir.Ciddi bir sorun olarak gözükmesede, göze hoş görünmez.Şayet bebeğinizin kafasının farklı şekillendiğini düşünüyorsanız, bunu doktoruyla muhakkak konuşun.Eğer ki kafasını diger tarafa çevirmiyorsa , kafasını daha az çevirdiği tarafa renkli objeler asarak, dikkatinin o yöne çekebiliriz, yeni yatma pozisyonları denemesini işini kolaylaştıracaktır.

    Bu ayda, bebeğin işitme ve görme duyuları birbiri ile uyumlu hale gelir.Mesela değişik bir sese doğru bakabilir ve gözleriyle sesin nerden geldiğini arayabilir. (Ancak sesin geldiği yöne başını çevirmesi 3. ayı bulabilir). Ayrıca duyduğu seslerin taklidini çıkarmaya başlıycaktır. Gözleri artık kolayca bir nesneyi sağa sola veya yukarıdan aşağı ve daha sonra dairesel olarak takip edebilir. Gözlerini odaklandığı yerden ayırabilir ve yarım metre ötesine kadar görebilir. Parlak renklere bakmak, hareket eden nesneleri takip etmek veya üç boyutlu nesnelere bakmak oldukça hoşuna gidicek ve de bunu hemen belli edicektir.

    Emmek, onu hala çok mutlu eden bir duygudur ve artık elini ağzına daha rahat götürebilecektir.Çünkü hala bu duygu onda çok kuvvetlidir ve uzun bir süre daha bunu engelleye bilmemiz mümkün değildir.Çoğu anne “doğal” olduğu düşüncesiyle bebeklerinin parmaklarını emmelerine, kimi anneler ise ileride ellerinden daha rahat alınabileceği için emzik kullanmasına izin verirler.

    Emme içgüdüsüne ilave olarak, bebekler oyuncaklar dahil, ellerine geçen her şeyi ağzına götürmeye başlayacaktır. Bu denemeler, onun kendi bedeninin bittiği ve dış dünyanın başladığı sınırları anlayabilmesine yardımcı olur.Farklı şekil, kıvam ve dokuları da bu şekilde keşfedeceklerdir. Bu dönemde oyuncakları yere vurup çıkan sestende pek keyif aldıklarını da göreceksiniz.

    Duyusal uyarılar bebek için Çok önemlidir, insanla kurduğu iletişimin yerini hiçbirsey tutamaz.Özellikle bebeğinizle kuracağınız göz teması duygularınızı anlatmada kullanacağınız en iyi yol olucaktır.Karyolasını en iyi oyuncaklarla donatsanız bile onu, oyalamaya yetmiycektir. Evde neler olup bitiyorsa bunu öğrenmesi gerekmektedir ve bir yetişkin gibi o da yanında bir insan istiycektir. Uyanık olduğu saatlerde bebeğinizi ana kucağına yerleştirin, ev içinde nerde olursaniz onuda yanınızda tutmaya çalışın.

    Bu aydaki bebekler insan sesine bayılırlar. Beslenme sırasında dışarıdan gelen normal seslere karşı ilgisizdir,fakat konuşan ya da şarkı söyleyen insan sesi duyduğunda emmeyi bırakıp sesi dinlemeyi tercih ederler.

    Fark ettiniz mi bilmem; babalar, annelerden farklı olarak bebeğe oyun alışkanlıkları kazandırmada ustadırlar.fakat unutmamalısınız ki babaların bebekle iletişim kurma yöntemi farklıdır, bu hem bebek hem de baba için çok değerli bir çabadır. Bebeğin, hem annesiyle hemde babasıyla güçlü bir bağ kurabilmesi için bu etkileşimler çok önemlidir. Bazı anneler, eşlerinden bebeklerinin bakımı ile de ilgilenmesini isterler,fakat baba çoğu zaman bu kadar küçük bir bebek karşısında ne yapacağını bilemez ve kendini yetersiz hisseder. iki aylık olan bebeğiniz, bakıcısıyla veya bir başkasıyla beraberken huzursuz olabilir. Bu, ortada bir sorun olduğu anlamına gelmez. Bebeğin rahatsızlığının asıl nedeni, anne ve babasından aldığı ilgiyi,sevgiyi diğer yetişkinlerden de almak istemesidir. Bebek evdeki diğer insanları tanıdıkça,onlardan zarar gelmediğini gördükçe,kendisine verilen sevginin farkinda da olunca rahatlayacaktır.

    İkinci ayın ilk haftasında bebeğinizin yüzünde ve boynunda lekeler oluşabilir; bu lekeler 4- 6 hafta içinde kaybolur. Bunun sebebi, anne geçen hormonların bebeğin vücudundan atılması ya da bebeğin yağ ve ter bezlerinin çalışmaya başlaması olabilir.İki durumda da hiç bir müdaheye gerek yoktur, lekeler genelde kendiliğinden kaybolur.
    Altıncı haftayı geçtikten sonra bebeğinizin kafasında “konak” denilen bir takım kabuklar oluşur. Bunun sebebi annenin bu alanları iyice yıkamaktan korkması olabilir. (Yıkamak bebeğe zarar vermez. Kafadaki yumuşak noktalar hassas görünse de kalın bir dokuyla kaplanmıştır ve dokunmaktan çekinmenize gerek yoktur). Konak kaşındırmaz ve acıtmaz. Doktorunuz bunların kaybolması için gerekli bilgileri size söyleyecektir.

    Aslında hiç endişe gerektirmeyen ama yine de sizleri endişelendiren bir iki konunun daha üzerinde duracağım. Bunlardan bir tanesi, forseps doğumu sonrasında bebeğin yüzünde oluşabilecek yara izleridir.Bunlar Zamanla kaybolurlar. Bebeğinizin bacakları anne karnında aldığı pozisyonlarından dolayı eğridir.bebeğiniz yeterli besin ve vitamini alırsa birinci senesinin sonuna kadar bacakları düzelicek, yürümeye başladığında normal görünüme kavuşacaktır.

    Anne ve babalar bebeklerinin gözlerinin farklı boyutlarda olduğunu fark ederler. Bebeğin görüş yeteneği geliştikçe gözlerinin boyutu da eşitlenir.Bebeklerde kuru cilt,sizlerde endişe yaratan diğer bir durumdur. Doğumdan kısa bir zaman sonra bebeklerin, özellikle ayak gibi kıvrımlı bölgelerinde kuruma ve dökülme görülür. Daha az banyo yaptırmak ve yumuşak bir nemlendirici losyon kullanmak yararlı olacaktır,bez kullandığınız bölgenin her gün temizlenmesi ve bakımının yapılması gerekmektedir.

    Son olarak, kendinizle ilgili kaygılarınızda olabilir. Bazı geceler, gün boyu hiçbir şey yapmadığınızı, gene de çok yorgun olduğunuzu düşüneceksiniz.Bebeğiniz size istediğiniz tepkileri göstermediğinden,sizde her anne gibi bunca emeğe değip değmediğini sorgulayacaksınız.

    Buna vereceğimiz cevap EVET dir. Bundan iki üç ay sonrasını düşünerek kıyaslarsak bebeğinizin şu anda size tepki vermediğini düşünmek doğru olabilir.Fakat yaptıklarınız için size henüz teşekkür etmeyi beceremez. Uyanık kaldığı her anı görerek, dinleyerek ve öğrenerek geçirecektir. Ve bunu sakın unutmayınız: Ona her sarıldığınızda ve onun karnını her doyurduğunuzda onun gelecekteki psikolojik yapısını etkileyecek kadar ona yardım etmiş oluyosunuz.
    İKİNCİ AYDA BEBEĞİNİZ YÜZÜNÜZÜ TANIYACAK VE DE SİZE İLK KEZ GÜLÜMSEYECEK…

    Bebek Gelişiminde 2. Ay Dönüm Noktaları. Sosyal – Fiziksel – Zihinsel

    • Bebeğiniz emerek kendini rahatlatıcaktır.
    • Bir insanın varlığından mutlu olur ve bunu hafif tebessümlerle gösterir.
    • Bebeğiniz kucağa alındığında veya birinin sesini duyduğunda susar.
    • Çevresindekilerle iletişim halinde olursa,bundan keyif alır ve daha uzun süre uyanık kalır.
    • Reflekslerinin çoğu kaybolur ve hareketleri düzene girmeye başlar.
    • Başını birkaç saniye için de olsa dik tutabilir.
    • Oturma pozisyonunu denediğiniz zaman kafasını dik tutsa dahi, tam olarak kontrol edemez.
    • Bir nesneyi birkaç saniye ya da biraz daha uzunca süre elinde tutabilir.
    • Kasları daha da gelişmiştir.
    • Çevresine bakarlar.
    • Bir nesneye bakarken gözlerini bir daire içinde, ikisini de aynı anda ve aynı yönde olmak üzere çevirebilir.
    • Bir nesneyi gözünün bir ucundan diğerine ucuna kadar takip eder.
    • Sesleri, dışarıdan duyduklarına tepki olarak değil, kendi içinden gelenlere tepki olarak çıkarmaktadırlar.
    • En çok el ve kollarını hareket ettirirler.
    • Nesneleri, tanımak için onlara vurabilirler.
    • Nesnelere karşı heyecan duyabilirler.
    • Sesleri, insanları ve tatlar arasındaki farkı anlarlar ve belli ederler.
    • Kendi el hareketlerini incelerler.
    • Duyuları birbirini yönlendirmektedir; seslerin geldiği yöne doğru bakar, memeye doğru emme hareketi yaparlar.